“Israel, 1969” – Jorge Luis Borges

Jorge Luis Borges (1899–1986) là một nhà văn và nhà thơ người Argentina, một nhân vật chủ chốt trong nền văn chương tiếng Tây Ban Nha với những tác phẩm đã trở thành điển phạm của châu Mỹ Latin trong thế kỷ XX. Sách của ông bắt đầu được dịch và xuất bản rộng rãi ở Mỹ và châu Âu sau khi ông được trao giải Prix International cùng Samuel Beckett năm 1961. Danh tiếng quốc tế của ông cũng được củng cố bởi các giải de Cervantes năm 1969 và giải Jerusalem năm 1971, bên cạnh sự bùng nổ của các nhà văn Mỹ Latin thuộc thế hệ sau trong những năm 1960 và 1970.

Israel, 1969

Ta đã sợ rằng ở Israel lẩn khuất
với sự ngọt ngào, ngầm ngấm
nỗi hoài niệm mà những kẻ ly tán hàng thế kỷ
đã tích lũy như một kho báu buồn
trong các thành phố của kẻ ngoại đạo, trong các khu Do Thái,
trong những hoàng hôn của thảo nguyên, trong mơ,
nỗi hoài niệm của những kẻ đã khao khát mi,
Jerusalem, bên dòng nước của Babylon.
Mi còn là gì khác, Israel, ngoài nỗi hoài niệm ấy,
ngoài ước muốn cứu lấy,
giữa những hình dạng thay đổi của thời gian,
cuốn sách ma thuật xưa của mi, những nghi lễ của mi,
nỗi cô đơn của mi với Chúa?
Không phải thế. Lâu đời nhất trong các dân tộc
cũng lại là dân tộc non trẻ nhất.
Mi đã không cám dỗ người ta bằng những khu vườn,
bằng vàng và sự tẻ nhạt của nó
mà bằng sự nhọc nhằn, mảnh đất tối hậu.
Israel đã nói với họ mà không bằng lời:
anh sẽ quên mình là ai.
Anh sẽ quên kẻ kia mà anh đã bỏ lại.
Anh sẽ quên kẻ anh đã là ở những vùng đất
đã cho anh những buổi chiều và buổi sáng của mình
và anh sẽ không cho chúng nỗi nhớ của anh.
Anh sẽ quên ngôn ngữ của cha mẹ anh và học ngôn ngữ của Thiên đường.
Anh sẽ là một người Israel, sẽ là một người lính.
Anh sẽ dựng nước bằng đầm lầy, sẽ xây bằng sa mạc.
Anh trai anh, anh chưa từng thấy mặt, sẽ làm việc cùng anh.
Chỉ một điều chúng tôi hứa với anh:
vị trí của anh trong trận chiến.

Jorge Luis Borges, “Israel, 1969,” Elogio de la sombra (Emecé Editores, 1969).

Copyright © 1969 by Jorge Luis Borges | Nguyễn Huy Hoàng dịch.