“Không, hoàng tử ơi, ta không phải” – Anna Akhmatova

Anna Akhmatova sinh năm 1889 ở Odessa. Năm 1910 bà kết hôn với nhà thơ Nikolai Gumilev và cùng chồng và các nhà thơ như Osip Mandelstam và Sergey Gorodetsky lập nên trường phái thơ Acme. Năm 1912 bà xuất bản tập thơ đầu và chỉ trong chín năm bà cho ra đời thêm bốn tập thơ khác. Năm 1918 bà ly hôn với Gumilev và kết hôn với Vladimir Shileyko cho đến khi ly dị năm 1926, trong khi Gumilev bị Cheka hành quyết năm 1921. Bà có thêm một mối tình nữa với Nikolai Punin, người qua đời trong Gulag năm 1953. Thơ của Akhmatova bị chính quyền cấm xuất bản cho đến năm 1940, rồi một lần nữa sau khi Thế chiến II kết thúc. Hai tuyển tập thơ của bà được xuất bản trở lại vào các năm 1958 và 1961, nhưng phải đến năm 1987 tác phẩm vĩ đại của bà về cuộc Đại thanh trừng, Requiem, mới được xuất bản ở Liên Xô. Thay vì chọn cuộc sống lưu vong như nhiều nhà thơ cùng thời, bà ở lại Leningrad cho đến khi qua đời năm 1966.

Không, hoàng tử ơi, ta không phải

Không, hoàng tử ơi, ta không phải
Người mà chàng muốn thấy.
Và từ lâu rồi, đôi môi ta chẳng
Trao nụ hôn nữa, mà chỉ tiên tri.

Đừng nghĩ, bởi vì mê sảng
Và bị nỗi buồn dày vò
Mà ta kêu lên tai ách:
Đó là món nghề của ta.

Nhưng ta biết cách dạy,
Cho điều không-ngờ-đến xảy ra,
Làm sao để mãi mãi chế ngự
Kẻ trong thoáng chốc chàng si mê.

Chàng muốn vinh quang? – thì hãy hỏi
Ta cho chàng lời khuyên.
Có điều, nó là một cái bẫy
Không ánh sáng hay niềm vui.

Thôi, chàng hãy về đi
Và hãy quên hai ta từng gặp gỡ.
Còn tội lỗi của chàng, yêu dấu ta ơi,
Ta sẽ chịu trước Chúa.

Anna Akhmatova, “Нет, царевич, я не та” (1915).

Nguyễn Huy Hoàng & Phạm Hà Anh dịch.